boeken De Horizon Verdwijnt in gesprek met Nic Jonk
 

De Horizon Verdwijnt

Auteur: Jan Hoogenhout
Titel: De horizon verdwijnt, het verhaal van een schipper uit Schermerhorn
Uitgever: Jan Hoogenhout
Druk: BoekenGilde
Tweede druk: 2014
ISBN: 978-94-6108-691-4
Prijs: € 13.95

Te bestellen via info@janhoogenhout.nl

In de zeventiende eeuw werd het laatste grote meer in Noord-Holland drooggelegd. Vanaf het Schermereiland is daardoor de verbinding over water met Alkmaar, Amsterdam en Zuiderzee verdwenen. In deze roman beschrijft de auteur hoe een schipper in Schermerhorn worstelt met het verdwijnen van zijn bestaan. Zal hij verdergaan als schipper vanuit een andere plaats? Kan zijn echtgenote dat accepteren? Kiezen zijn zoon en dochter voor een bestaan in het nieuwe polderland, of willen zij als schipperskinderen in de voetsporen van hun ouders treden? Vasthouden aan oude zekerheden of kiezen voor een nieuwe, onbekende toekomst stelt hen voor de moeilijkste keuzes in hun leven.

In 1979 verhuisde de auteur naar Schermerhorn. Tot zijn verrassing ontdekte hij dat zijn grootouders daar tijdens de crisisjaren voor WO-II ook gewoond hadden. Net als zij zijn mensen in de 17de eeuw van en naar Schermerhorn verhuisd vanwege een economische crisis. Toen omdat het dorp in enkele jaren veranderde van een schippersdorp in een agrarisch dorp. De gevolgen van die verandering intrigeerde de auteur, zodat hij zich heeft ingeleefd in hun geschiedenis. In deze roman brengt hij hun ervaringen tot leven.

 


Lezerscommentaar:


Beste auteur van een geweldig boekje rond de drooglegging van de Schermer 400 jaar geleden.  Ik heb ervan genoten en met mij mijn vakantievrienden.  Het is nu in Enschede maar ik krijg het zeker terug.  Ik ken het nog maar heel kort maar het is me toch al een beetje dierbaar geworden.  Geweldig verhaal , prachtig verteld, fijne duidelijke stijl, boeiend en in vele opzichten de moeite waard.  Zou een machtig verhaal kunnen zijn voor een film. 

Kortom een geweldig verhaal waarmee de verteller best bijzonder gecomplimenteerd mag worden.

Jan Meuwissen, 12 september 2012


 

"De horizon verdwijnt" van Jan Hoogenhout, is eerder een novelle dan een roman. Niet alleen de omvang van het verhaal, maar ook de enkelvoudige intrige en de karakterontwikkeling van de hoofdpersonen, doen meer denken aan een novelle dan aan een roman. Maar dan is het wel overduidelijk een historische novelle, want de auteur heeft zich grondig verdiept in de historische setting, de lokale en regionale situatie in die tijd en in de 17e eeuwse scheepsterminologie. Het tijdsbestek waarbinnen het verhaal zich afspeelt, is echter weer dusdanig groot dat het wel degelijk een roman had kunnen worden...

De schrijver heeft hier en daar gekozen voor een bijna impressionistisch taalgebruik en hij gebruikt dat in een compacte, soms zelfs gedrongen stijl.
Het verhaal zelf wordt ons in een meervoudig auctoriaal verhaalperspectief voorgelegd. Daardoor is de lezer in staat de gevoelens en gedachten van meerdere karakters in het verhaal van nabij te volgen en is de lezer in staat mee te leven en mee te voelen in de ondergang van twee generaties Pieterszoon. Maar het is niet alleen de drooglegging van het laatste Noord-Hollandse meer, dat hen fataal wordt. Het zijn evenzeer de koppige en stijve karakters van vader Claes en zoon Pieter, die voor hun eigen, roemloze ondergang zorgen. Die karakters steken schril af tegen de gevoeligheden van de vrouwelijke personages in het verhaal, die op zoek zijn naar warmte en begrip en daarbij romantisch wegdromen in het verleden (Hendrikje) of in realistisch overspel (Grietje). Uiteindelijk lijkt er slechts alleen voor hen nog een toekomst over te blijven....

"De horizon verdwijnt" biedt de lezer een interessante schets van de rauwe werkelijkheid van de volkse wereld in de 17e eeuw tegen een decor van de droogmakerijen in Noord-Holland rondom Schermerhorn. Ik heb het boek met veel plezier gelezen.

Wiebe Zoethout. Hoorn, 22 september 2011.


 

Tijdens de regenachtige dagen van de zomer van 2011 mocht ik genieten van het prachtige verhaal dat Jan Hoogenhout heeft geschreven over de drooglegging van het laatste grote meer in Noord Holland.

In dit boekje, dat heel fijn leesbaar is, word je meegenomen in het leven van een gezin dat in de 17e eeuw zijn brood verdiende door vracht te vervoeren met een platbodem. Je leest wat het voor hen betekent als bekend wordt dat hun meer gaat veranderen in polderland. Nooit meer zullen er boten kunnen varen. Voelbaar wordt de kou, armoede en honger die in deze oude tijden telkens op de loer lagen. Maar ook is er de drang om te overleven en het feit dat de mens zich kan aanpassen.
Jan neemt ons ook mee naar een nog verder verleden, de 13e eeuw. Zo werd bijvoorbeeld in die tijd heel anders omgegaan met liefde en seksualiteit.

Ik realiseer me wat er aan onze huidige welvaart vooraf is gegaan en hoe relatief de problemen van deze tijd zijn. Maar bovenal genoot ik van de sfeer die het boekje voor mij boeiend en leesbaar maakte. Zeker een aanrader voor iedereen die geïnteresseerd is in het leven van onze voorvaderen.

Paula Wijker. Alkmaar, 18 september 2011.


 

Jans tweede boek, De horizon verdwijnt, is een historische roman waar in een compact verhaal veel geschiedenis staat beschreven. Het is echt informatief en gaat verder dan een geschiedkundige uiteenzetting.
Het verhaal in de roman had voor mij uitgebreider mogen zijn, om zo alle indrukken van die tijd wat rustiger naar voren te laten komen.

Gerlanda te Bokkel. Zwolle, 4 september 2011.


 

Ik heb enorm genoten van De Horizon Verdwijnt van oud-collega Jan: zeer interessant, maar ook spannend. Je leeft mee met de personages. De verandering van de samenleving in de Schermer vond ik uiterst boeiend!

Helwich Meijer-Starreveld. Warmenhuizen, 29 augustus 2011.


 

Al een aantal jaar wist ik dat Jan met een boek bezig was over het leven van vlak voor, tijdens en na de drooglegging van het Schermeer en wat dit voor gevolgen voor de bevolking had.
Maar voor je zo'n boek kunt schrijven, gaat daar eerst een tijd van onderzoek aan vooraf. Heel knap zoals het dagelijks leven van die tijd tot in details beschreven is.
Nu, achteraf is het voor ons eenvoudig te zeggen dat de keuzes die men in het boek maakt, gedoemd zijn te mislukken. Of juist goed zijn. Maar de keuzes die de personen in het boek maken, zijn gevolgen van hun eigen geschiedenis. Je voelt, speurt en weet dat keuzes de persoonlijke relaties beïnvloeden; dit zorgt voor vaart in het boek. Alles klopt, hoe graag ik sommige keuzes liever anders had gezien.
Een klein stukje van onze geschiedenis in een vlot leesbaar boek. Als ik nu door de Schermer fiets, kijk ik met andere ogen rond.

Yvonne Werink. Enkhuizen, 28 augustus 2011.


 

Jan Hoogenhout heeft een plezierige wijze van schrijven, waardoor zijn boeken lezen als een prettig leesboek. Gelijktijdig neemt hij je mee op een interessante speurtocht door de tijd en heb je na het boek uitgelezen te hebben de hoofdpersoon zeer persoonlijk leren kennen. Jan Hoogenhout weet tot de laatste pagina zijn lezers te boeien en hij trekt je als het ware binnen in de wereld van de hoofdpersoon. Leerzaam en boeiend. Ik werd geprikkeld om in één keer tot aan het einde door te lezen.

Frans Brenninkmeijer. Alkmaar, 20 juni 2011.


 

Jan Hoogenhout heeft een novelle geschreven over een schipper in de Schermer. Een leuk boekje over de drooglegging van het Schermeer en de consequenties voor de lokale bevolking. Aardig beschreven hoe mensen zich daar op hun eigen manier aan aanpassen en welke economische gevolgen dit voor de lokale economie heeft. De auteur heeft zich uitgebreid verdiept in lokale gebruiken, gewoontes en (gebruiks)voorwerpen. Daardoor ontstaat o.a. veel aandacht voor detail. Ook het standsverschil tussen de ´stedelijke´ en de lokale bevolking komt goed tot zijn recht. Het boek kan ik als een must omschrijven voor een ieder die interesse heeft in Noord-Holland en haar ontstaan. Interessant vond ik ook de veranderende moraal en de aanpassing van de moraal aan de omstandigheden.

Willem Brouwer. Hoorn, 18 juni 2011.


 

Ik heb zojuist met heel veel plezier het boek De Horizon Verdwijnt gelezen. Ik heb genoten. Daarom bedank ik Jan wel voor zijn mooie verhaal! Ik beveel het iedereen aan.

Miranda Langedijk. Zaandam, 20 juli 2011


 

Ik heb het boek De Horizon Verdwijnt van Jan met veel belangstelling en veel plezier gelezen. Trefwoorden zijn: spannend, meerdere verhaallijnen, goede opbouw, ontroerend, leuke geschiedvertelling. Ik vind het een volwaardige historische roman voor alle leeftijden en voor hen die geïnteresseerd zijn in de geschiedenis van de regio. Kortom, ik heb veel waardering voor het boek en ik hoop dat die algemeen is.

Niek Snip. Niedorp, 26 juli 2011.

 


Publicaties:


De Kroniek, Historisch tijdschrift voor Graft-De Rijp en Schermer.  Jaargang 29 – nummer 3 – september 2012

DE HORIZON VERDWIJNT

Het verhaal van een schipper uit Schermerhorn in de zeventiende eeuw

In dit goed geschreven boek gebruikt Jan Hoogenhout de romanvorm om duidelijk te maken hoe het droogmaken van de Schermeer velen in Schermerhorn voor een moeilijke keuze plaatste.


Onderstaande gebrandschilderde glas uit de Grote kerk in Schermerhorn geeft het mooi weer. In het midden een aartsengel met een molen als schild. Aan de linkerkant, heel treffend, een  visser  die zich op  het hoofd  krabt en rechts een karnende boerin. Verleden en toekomst.


In zijn roman maakt de auteur duidelijk dat de problemen voor een schipper nog iets verder gingen dan op het hoofd krabben. Pure wanhoop over het verdwijnen van zijn bestaan kwam naar boven. Hoe moet hij verder? Als schipper vanuit een andere plaats de kost verdienen? Hoe staat zijn vrouw daartegenover? Hoe zullen zijn zoon en dochter een  nieuwe weg vinden? Geen toekomst meer als schipperskinderen, maar een volstrekt nieuw leven tegemoet?
Jan Hoogenhout, die 15 jaar in Schermerhorn gewoond heeft, heeft de achtergrond voor dit boek gehaald uit de archieven. Met de gegevens die hij daaruit verzamelde schreef hij tijdens zijn geschiedenisstudie een scriptie. In zijn boek is het opgeschreven in de vorm van de belevenissen van Claes Pieterszoon (38 jaar) en Griet Willemsdochter. De vader van Claes heeft hem een vrachtschip overgedaan. Claes vaart al vanaf zijn elfde en wil zijn bedrijf uiteraard later weer overdoen aan zijn zoon Pieter. Maar dan komen, zoals ook uitgebreid beschreven staat, de ‘hoge heren’ naar de herberg in Schermerhorn. ‘Drie dagen geleden, op 26 september 1631, is het octrooi tot de bedijking van de Schermeer afgegeven. Wij zijn gekomen om te vertellen waarom’. Het weet Claes in ieder geval niet te overtuigen.
Het boek geeft historische informatie, maar om het voor niet historici toegankelijk te maken heeft Jan Hoogenhout gekozen voor de romanvorm. En het leest ook als een roman.

Dick Mantel


 

De Grommer  –  Nieuwsblad van Roei- en zeilvereniging ‘Naarden’ –  nr. 205 – september 2011

De Horizon Verdwijnt
Tot slot van mijn bijdrage wil ik u nog attenderen op het verhaal van een schipper uit Schermerhorn in de zeventiende eeuw. Het is een kleine paperback in de vorm van een novelle die onlangs is verschenen bij uitgeverij Boekscout.nl te Soest. Auteur is Jan Hoogenhout. Toen de schrijver zelf in 1979 naar Schermerhorn verhuisde, ontdekte hij tot zijn verrassing dat zijn grootouders daar tijdens de crisisjaren voor WO-II ook gewoond hadden.
Het verhaal speelt zich daar af in de 17e eeuw toen de Schermer, het laatste grote meer in Noord-Holland, werd drooggelegd. Evenals zijn voorouders door de crisis gedwongen moesten verhuizen, zijn de mensen ook toen vanwege een economische crisis vertrokken.
In deze historische roman beschrijft de auteur op een zeer authentieke wijze het verdwijnen van het bestaan van een schipper in Schermerhorn. Zal hij verdergaan als schipper vanuit een andere plaats? Kan zijn echtgenote dat accepteren? Kiezen zijn zoon en dochter voor een bestaan in het nieuwe polderland, of willen zij als schipperskinderen in de voetsporen van hun ouders treden? Vasthouden aan oude zekerheden of kiezen voor een nieuwe, onzekere toekomst stelt hen voor de moeilijkste keuzes in hun leven.
De verschillende karakters en het lief en leed van de hoofdpersonen worden op een aansprekende wijze tot leven gebracht, waarbij de auteur jongleert met de tijd als hij, verweven in deze historische novelle, nog een 400 jaar oud dagboek laat meespelen.

Een gedetailleerd geschiedkundig verhaal waarin de harde werkelijkheid van het toenmalige leven op een prachtige wijze wordt afgezet tegen de ook in die tijd bestaande menselijke behoefte aan zekerheid, genegenheid en liefde. Een boek dat je met de nodige aandacht moet lezen, maar dat zeker de moeite waard is.

Wim J.M. Nierman

Voorzitter Roei- en zeilvereniging ‘Naarden’.

 

Polder Expres – 24e jaargang – nr. 117 – donderdag 28 juli 2011

Verdwenen horizon

Schermerhorn- De drooglegging van het Schermeer … Niet veel mensen kennen de historie van wat ooit een waterrijk gebied was bij Schermerhorn. De tijd dat je in deze gebieden nog leefde als schipper. Schrijver Jan Hoogenhout (58) uit Alkmaar, maar enkele jaren in Schermerhorn woonachtig, schreef er een roman over. Het verhaal van een schipper uit het dorp in de zeventiende eeuw met als titel ‘De horizon verdwijnt’.

“In 1979 ben ik in Schermerhorn komen wonen”, vertelt Hoogenhout. “Tot mijn verrassing ontdekte ik dat mijn grootouders daar tijdens de crisisjaren voor de Tweede Wereldoorlog ook gewoond hadden. Net als zij zijn mensen in de zeventiende eeuw van en naar Schermerhorn verhuisd vanwege een economische crisis. Toen omdat het dorp in enkele jaren veranderde van een schippersdorp in een agrarisch dorp. De gevolgen van die verandering intrigeerde mij zo dat ik me heb ingeleefd in hun geschiedenis. In deze roman breng ik hun ervaringen tot leven.” Uit zijn verhaal blijkt ook dat het kleine dorp aan het Zwet een groot verleden heeft in relatie met het water en de doorgaande verbindingen tussen de West-Friese steden. Wat thans resteert is een aantal manuscripten en de beroemde Grote Kerk in het dorp, die met zijn gebrandschyilderde ramen en permanente expositie veel kennis verspreidt over deze historie. De roman van Hoogenhout is daar nu een literaire toevoeging op.

Het boek ´De horizon verdwijnt´ is niet het eerste boek van Hoogenhout. Tien jaar geleden schreef hij ook een boek met de titel ´In gesprek met Nic Jonk´. “Op beide boeken ben ik heel trots”, vertelt Hoogenhout. “Het boek over Nic Jonk is ontstaan uit een nare situatie. Daarin nam je als schrijver een rol omdat zijn verhaal centraal stond. De roman ‘De horizon verdwijnt’ is spannender om te schrijven. Je krijgt ook meer de ruimte als auteur.”

JOHN VAN WOESIK


Schoenerstraat 19 / 1826 CH Alkmaar / Tel.: 06 51603650 / info@janhoogenhout.nl / © Jan Hoogenhout 2011
s-webdesign.nl